Archeolodzy rozpoczęli na Wzgórzu Lecha w Gnieźnie poszukiwania legendarnego pałacu (palatium) pierwszych władców Polski – Mieszka I i Bolesława Chrobrego. Badania, które mogą przynieść przełomowe odkrycia dotyczące początków polskiej państwowości, prowadzi Muzeum Początków Państwa Polskiego wraz z Muzeum Archidiecezji Gnieźnieńskiej.
Głównym celem „Ekspedycji Palatium 2025” jest próba zlokalizowania siedziby pierwszych Piastów, która miała stanowić polityczne centrum rodzącego się państwa. Palatium, jako reprezentacyjna rezydencja władcy, znajdować się miało w bezpośrednim sąsiedztwie najstarszej gnieźnieńskiej katedry.
Pierwsze ślady i wyzwania
Prace koncentrują się w sąsiedztwie kościoła św. Jerzego. Już na wstępnym etapie archeolodzy natrafili na intrygujące ślady kamiennych fundamentów, wstępnie datowanych na wczesne średniowiecze. Teren jest jednak mocno przekształcony przez późniejsze prace ziemne, co utrudnia interpretację znalezisk. Ciekawostką jest odsłonięcie betonowej opaski z 1929 roku, wykonanej za czasów biskupa Antoniego Laubitza.
Wyjątkowe znalezisko sprzed lat
Naukowcy przypominają, że podczas poprzedniej edycji badań w 2019 roku udało się odkryć unikatowy na skalę kraju fundament kamienny, zidentyfikowany jako podmurówka bramy wjazdowej do grodu książęcego. Tegoroczne wykopaliska nie przynoszą spektakularnych, „gotowych” ruin, po których można by chodzić. Archeolodzy poszukują ledwo widocznych śladów w glebie – tzw. negatywów, które są ciemniejszymi przebarwieniami ziemi w miejscach, gdzie stały niegdyś drewniane lub kamienne konstrukcje.
Dalsze plany i nadzieje
Prace będą kontynuowane w nadchodzących tygodniach. Wszystkie znaleziska są skrupulatnie dokumentowane przy użyciu nowoczesnych metod cyfrowych, jak fotogrametria. Pobrane próbki zapraw murarskich czekają szczegółowe analizy. Naukowcy planują także powiększyć obszar wykopu, aby lepiej rozpoznać kontekst terenu i uchwycić ewentualne dalsze pozostałości po piastowskim palatium.
Ostateczne wyniki tych prac mogą radykalnie zmienić nasze rozumienie roli Gniezna w początkach polskiej państwowości i dostarczyć bezcennych informacji o organizacji centrum władzy pierwszych Piastów.
